[srMenu theme_location=primary]
Bloom Options

Choose your Skin

Choose your color

Default Combination
© Jelte Althuis 2016

Calefax top

CALEFAX_940

Calefax

Sinds 1994 ben ik lid van Calefax Rietkwintet. In tegenstelling tot het traditionele blaaskwintet, heeft Calefax alleen instrumenten die met een riet worden aangeblazen. De basisbezetting bestaat uit hobo, klarinet, saxofoon, basklarinet en fagot. Daarnaast maken we alle vijf volop gebruik van gastinstrumenten.

Calefax is in de loop der jaren uitgegroeid tot een manier van leven. Ik geniet van de grote variatie muziekstijlen, van klassiek en jazz tot populaire muziek. Sinds de oprichting in 1985 heeft Calefax naam gemaakt met arrangeren. Honderden arrangementen hebben we inmiddels zelf gemaakt en uitgegeven onder de naam Calefax Edition. Daarnaast zijn er veel composities speciaal voor Calefax geschreven.

Onze drive

Door het samenspelen in Calefax, de feedback en de intense samenwerking heb ik me enorm kunnen ontwikkelen. We besteden nadrukkelijk aandacht aan ons samenspel. We zijn niet alleen uit op individuele doelpunten, maar proberen daarnaast elkaar te verleiden tot mooie acties, waar we als ensemble weer van groeien. Wat we spelen, hoe we spelen, waar we spelen; altijd zijn er vijf meningen, maar we investeren veel om tot keuzes te komen waar iedereen achterstaat. We hebben een gemeenschappelijke drive: alles moet altijd op het allerhoogste niveau, niet alleen de uitvoering, maar ook de bewerkingen, de informele podiumpresentatie en de programmering.

Het succes van Calefax brengt ons, met ruim tachtig concerten per jaar, over de hele wereld. Er zijn inmiddels zo'n vijftien cd’s. En overal in de wereld ontstaan rietkwintetten die werken gebruiken uit onze Calefax Edition.

Instrumenten top

instrumenten

BASKLARINET

Een basklarinet kan schreeuwen, ronken, mierzoet en fluisterzacht zijn. Het is een geweldig instrument dat een veel prominenter plaats in de kamermuziek verdient. In mijn tijd op het conservatorium was de basklarinet een instrument waar iedereen omheen liep. Dat kon ook, want hij lag achterin een kast, was slecht onderhouden en hing met elastiekjes aan elkaar. Wie er op moest spelen voelde zich onhandig. Ik ook, maar het instrument fascineerde me.

Harry Sparnaay heeft me op het conservatorium in Amsterdam geleerd om de basklarinet zo te hanteren dat het van een moeilijk te bespelen apparaat een muziekinstrument is geworden waarmee ik mijn verhaal kan vertellen.

Bij het spelen streef ik ernaar dat elke toon van begin tot eind precies zo klinkt als ik het wil, op het moment dat ik het wil. Van een speler in een ensemble vraagt dat bijna nog meer dan van een solist omdat je in een ensemble snel moet kunnen reageren op wat de anderen doen, zonder dat het ten koste gaat van de kwaliteit van je eigen spel.

 
'Allons-Y' voor basklarinet en orgel (wereldpremière)
Wim de Ruiter
Jelte Althuis, basklarinet
Henny Heikens, orgel
[musicsingle file="http://jeltealthuis.com/wp-content/uploads/2013/10/Allons-Y.mp3"]

 
God Bless the Child
(comp. Raaf Hekkema)
Gebaseerd op een song van Billie Holiday, gebruikmakend van de improvisaties van Eric Dolphy. Jelte Althuis, basklarinet
[musicsingle file="http://jeltealthuis.com/wp-content/uploads/2013/11/God-bless-the-child.mp3"]

 
Sequenza IXa voor klarinet solo
(comp. Luciano Berio)
Versie voor basklarinet. Jelte Althuis, basklarinet
[musicsingle file="http://jeltealthuis.com/wp-content/uploads/2013/11/Sequenza-No.IX-Berio.mp3"]

CONTRABASKLARINET

In 2010 kwam er een houten contrabasklarinet op mijn pad. Een zeldzaam instrument en voor veel musici een instrument om bang van te worden, een basklarinet in het kwadraat. De geschiedenis van de basklarinet herhaalt zich vijfentwintig jaar later: ik zoek naar grepen en noten, verfijn mijn ademtechniek. Dit instrument is kritisch op elk gebied. Veel heb ik al onder de knie, maar het instrument kan hoger en groter.

Wil de contrabasklarinet meer te beluisteren zijn, dan moeten er meer stukken voor komen. Er is weinig muziek omdat er weinig spelers zijn en andersom. Die vicieuze cirkel wil ik graag helpen doorbreken. Samenwerking met componisten die willen schrijven voor de contrabasklarinet vind ik zeer interessant. Ze kunnen me uitdagen meer uit het instrument te halen en ik kan ze laten horen hoe dit instrument het beste tot zijn recht komt.


'IJsvogel' voor contrabasklarinet met 'live electronics' (comp. en 'live electronics, Wouter Snoei) Jelte Althuis, contrabasklarinet

 

coachen top

coachen

HET VERHAAL VAN MUZIEK

In de tijd dat ik op het conservatorium studeerde, werd sterk de nadruk gelegd op perfectie. Ik leerde om te spelen in een groot orkest. Podiumpresentatie en zoeken naar nieuwe concertvormen waren ondergeschoven kindjes: "van kamermuziek kun je niet leven”. Tegenwoordig is na een studie Uitvoerend Musicus een baan in een orkest niet meer de enige relevante optie, er zijn andere mogelijkheden.
Wanneer ik werk met musici kijk ik hoe iemand het verhaal van de muziek kan vertellen zonder zichzelf geremd te voelen door materiaal, lijf of geest.

SAMEN ZOEKEN NAAR EEN OPLOSSING

Mijn ingang is altijd: technische perfectie is hopelijk het eindstation, maar staar je niet blind op wat je niet kunt. Heel hard oefenen leidt soms tot verkramping, blessures en verlies van overzicht. Mijn eerste muziekleraar zei: 'men is alleen geïnteresseerd in vlekkeloos spel.' Killing. Er zijn ook andere oplossingen. Als ik kan horen en zien dat iemand bang voor is voor een bepaald loopje, dan vind ik het interessant om samen te zoeken naar een oplossing die werkbaar is. Bij ensembles let ik met name op timing en samenspel. Je eigen partij kunnen spelen is prachtig, maar wat is je rol in het ensemble. Hoe is de communicatie met de andere leden en met het publiek. De kunst is om je eigen verhaal te vertellen en tegelijkertijd af te stemmen op je omgeving.

arrangeren top

arrangeren

Meer dan 80 arrangementen

Voor Calefax heb ik in de loop der jaren zo'n tachtig arrangementen gemaakt in de meest uiteenlopende muziekstijlen. Deze bewerkingen zijn geregeld te horen op radio en tv, onder andere tijdens het Prinsengrachtconcert 2010 en 2012.

Beluister hier een paar van mijn arrangementen:

 
Contredanse en Rondeau
Jean-Philippe Rameau
(arr. Jelte Althuis)
[musicsingle file="http://jeltealthuis.com/wp-content/uploads/2013/11/Contredanse-en-Rondeau-from-Suite-Les-Boreades.mp3"]
 
Aan de Amsterdamse grachten
Peter Shott
(arr. Jelte Althuis)
[musicsingle file="http://jeltealthuis.com/wp-content/uploads/2013/11/Aan-de-Amsterdams-grachten.mp3"]
 

hertalen van muziek

Als ik muziek bewerk haal ik eerst het origineel helemaal uit elkaar. Ik zoek naar het ’waarom’ van de componist, de grondgedachte. Heb ik die eenmaal gevonden, dan kan het opbouwen beginnen voor de nieuwe bezetting. Ik noem het wel ‘hertalen’ van muziek. In de literatuur heeft een goede vertaler grote kennis van de oorspronkelijke en de uiteindelijke taal. Cruciaal daarbij is het origineel uitdrukken van de emoties van de schrijver. Als hij daarin slaagt, is het resultaat net zo sterk of zelfs sterker dan de originele tekst. De hertaler belicht het verhaal op zijn eigen subjectieve manier, maar wel steeds met groot respect voor de schrijver van het origineel. Bij mij als bewerker van muziek gaat dat op vergelijkbare wijze: ik zet ‘een spotje’ op wat ik belangrijk vind en maak daarbij tal van keuzes. De te maken keuzes zijn bij elke bewerking weer anders. Het consequent doorvoeren van de keuzes is de grootste uitdaging. Het bewerken levert mij verrassende kijkjes op in de keukens van componisten.

biografie top

2010-BN-Jelte-04_578

Biografie

JELTE ALTHUIS

1967: geboren in Wezep, moeder Piets Althuis is beeldhouwer, vader Albert Althuis is theoloog. Jelte woont in Zaandijk met vrouw en drie kinderen. Hij houdt van klussen aan zijn huis, ouwe opduwer Bas en Volvo Amazone uit 1969

1979 - 1985: Carolus Clusius College in Zwolle en vooropleiding Utrechts Conservatorium

1985 - 1990: Utrechts Conservatorium, klarinet bij Herman Braune

1990 - 1996: Conservatorium van Amsterdam:

- Klarinet bij George Pieterson, examen Uitvoerend Musicus in 1993

- Basklarinet bij Harry Sparnaay, examen Uitvoerend Musicus afgesloten met onderscheiding in 1996

- Studie Kamermuziek bij George Pieterson 1993-1995

Vanaf 1991: Remplaçant bij de grote orkesten in Nederland

Vanaf 1994: Basklarinettist en arrangeur van Calefax Rietkwintet.


contact top